Zeevarende mist AOW

Om voor een volledige AOW-uitkering in aanmerking te komen moet u in Nederland wonen. Gedurende een periode van 50 jaar voorafgaand aan het bereiken van de AOW-leeftijd. Ieder onverzekerd jaar wordt met 2% gekort door de Sociale Verzekeringsbank (SVB). Hoe gaat SVB met zeevarenden om?

Poolse zeevarende werkzaam voor een Nederlandse werkgever

Een zeevarende werkt voor een Nederlandse werkgever. Het schip ligt met grote regelmaat in Den Helder. Is dat gegeven voldoende om hier te wonen in de zin van de AOW?

Volgens de rechter (ECLI:NL:RBAMS:2026:3602) wel vanaf mei 2004, het moment dat Polen toetrad tot de Europese Unie en EG-Verordening 1408/71 van toepassing werd. Verordening 1408/71 is overigens inmiddels vervangen door Vo 883/2004.

De periode vóór mei 2004 wordt niet meegerekend. Naast het feit dat de verordening nog niet van kracht was, is het werken op een Nederlands schip onvoldoende om aan te nemen dat de werknemer in Nederland woonde.

‘Wonen’ volgens de AOW

Voor de Algemene Ouderdomswet (AOW) moet er om te voldoen aan ‘wonen’ sprake zijn van een duurzame band van persoonlijke aard tussen eiser en Nederland. Naar het oordeel van de rechtbank heeft de SVB zich terecht op het standpunt gesteld dat daarvan geen sprake was. Daar komt bij dat:

• de zeevarende niet stond ingeschreven in de Basisregistratie Personen;
• hij niet beschikte over een verblijfsvergunning voor Nederland;
• zijn echtgenote en kinderen in Polen woonden;
• hij geen koop- of huurwoning in Nederland tot zijn beschikking had; en hij
• in zijn AOW-aanvraag verklaarde niet in Nederland te wonen.

Andere argumenten?

Op grond van artikel 6, eerste lid, onderdeel b, van de AOW is ook verzekerd degene die in Nederland of op het continentaal plat arbeid verricht in loondienst en daarvoor aan de loonbelasting is onderworpen.

De rechtbank is van oordeel dat de SVB terecht heeft geconcludeerd dat hiervan in het geval van eiser geen sprake is. Het verrichten van werkzaamheden aan boord van een zeeschip dat onder Nederlandse vlag vaart, wordt immers niet aangemerkt als het verrichten van arbeid op Nederlands grondgebied. De relevante uitvoeringsbesluiten bij de AOW, te weten Koninklijke Besluiten 164 en 746, bevatten geen regeling die een dergelijke gelijkstelling tot stand brengt. Tegen deze achtergrond kan het werken aan boord van een Nederlands schip niet op zichzelf leiden tot AOW-verzekering op basis van het werken in Nederland.

Vrijwillig verzekerd?

Ook heeft de zeevarende nagelaten zich vrijwillig voor de AOW te verzekeren. Uiteindelijk blijven er vier verzekerde jaren over (8%) waardoor de AOW met 46 jaar (92%) wordt gekort.

Genoeg over de beroepszeevaart. Over de pleziervaart en de gevolgen voor de AOW heb ik eerder een artikel geschreven: ‘Wereldreis kort AOW‘.

Voor onafhankelijk pensioenadvies en pensioenvraagstukken ben ik u graag van dienst.

Bijgewerkt op 20 april 2026.