Transitie-UPO

Weersvoorspellingen: hoe langer de periode, hoe kleiner de kans dat de voorspelling uitkomt. Dat werkt zo met het weer en ook met de weerscenario’s waarmee pensioenuitvoerders rekenen. De Autoriteit Financiële Markten (AFM) maakt zich zorgen dat de vergelijking tussen de oude- en nieuwe pensioenregeling opgenomen in de transitie-UPO (Uniform Pensioenoverzicht) tot onrealistische verwachtingen van het nieuwe pensioenstelsel leidt. En een uitbreiding van het voorbehoud (een zogenoemde disclaimer) is niet genoeg. Over dit onderwerp gaan binnenkort meerdere partijen zoals de Pensioenfederatie en het Verbond van Verzekeraars in gesprek. Voor nu ben ik zo vrij al met een mogelijke oplossing te komen.

Voordat ik de transitie-UPO bespreek licht ik eerst uiterst bondig het bestaande uniform pensioenoverzicht (UPO) en type pensioencontract toe.

Uniform pensioenoverzicht

Pensioenuitvoerders zijn sinds 2008 verplicht om een UPO aan de actieve deelnemers, slapers en pensioengerechtigden te verstrekken. Het doel is ongeacht pensioenuitvoerder en pensioenregeling een overzicht te verstrekken dat bestaat uit een vast aantal onderdelen. Zoals: hoeveel ouderdomspensioen is er naar verwachting al opgebouwd, hoeveel komt daar nog bij, hoe hoog is het nabestaandenpensioen bij overlijden, het wezenpensioen, is er een arbeidsongeschiktheidspensioen verzekerd enzovoort.

Sinds 2011 laat het pensioenregister in één oogopslag het ouderdomspensioen en nabestaandenpensioen van alle UPO’s samen op één overzicht zien. Handig maar geen vervanging van het UPO, ze vullen elkaar aan. Wel goed om te weten dat er geen rechten aan deze overzichten kunnen worden ontleend. Het pensioenreglement is uiteindelijk altijd leidend.

Type pensioencontract

In het nieuwe pensioenstelsel is er sprake van een premieovereenkomst. Bij een premieovereenkomst wordt de premie belegd en op pensioendatum wordt er met het opgebouwde pensioenkapitaal een vaste of variabele pensioenuitkering gekocht. De keuzes zijn afhankelijk van het type pensioencontract. Of beter gezegd: bij een solidaire premieregeling is er geen keuze en is de enige mogelijkheid een variabele uitkering, bij een flexibele premieregeling is de keuze tussen een vaste of variabele uitkering wel aanwezig. Meer over de verschillende pensioencontracten is te lezen in het artikel ‘Nieuw pensioencontract‘.  

Vele variabelen maken bepalen de pensioenhoogte

De pensioenuitkeringen worden geprognotiseerd en zijn van allerlei variabelen afhankelijk. Op en tot pensioendatum gebeurt er nog van alles. Er wordt met de premie-inleg belegd, hopelijk positieve rendementen behaald enzovoort. De transitie-UPO toont uitkomsten op basis van duizenden berekeningen en voorspelt vervolgens de pensioenhoogte op basis van een goed weer, slecht weer scenario en alles wat daar tussenin-zit-scenario. Meer over deze analyse is te lezen in het artikel Scenario-analyse pensioen.

Vanaf pensioenleeftijd krijgen jongeren het beter dan daarvoor?

De Autoriteit Financiele Markten (AFM) merkt terecht op dat voor jonge werknemers de goedweerscenario’s wel erg hoog kunnen uitpakken. Dit komt door een hogere premie-inleg en een lange opbouwperiode in samenhang met de geprognotiseerde positieve rendementen. Dat kan verkeerde verwachtingen wekken. De jongeren zouden er weleens vanuit kunnen gaan dat gezien de hoge pensioenverwachtingen zij toch eerder met pensioen kunnen dan de verwachte AOW-leeftijd.

Dat is ze gegund echter wat als niet alles meezit?

Of misschien is het resultaat minder dan verwacht, maar nog steeds goed gezien de omstandigheden?

Zeker de verre toekomst valt niet te voorspellen

Mijn advies is een ieder er duidelijk op te wijzen dat het slechts om een model gaat. Het leven laat zich niet voorspellen. Zeker het weer niet, lange termijnweersverwachtingen hebben een grotere kans af te wijken. Net zoals de goed weer en slecht weer scenario’s uit de scenario-analyse. Een duidelijke waarschuwing in combinatie met het regelmatig monitoren van de ontwikkelingen (om bijvoorbeeld de drie jaar) is zeker aan te raden.

Ook uw pensioen verdient regelmatig aandacht!

Wat niet verstandig is om aan de hand van deze uitkomsten de premies te verlagen. Dat hoor ik namelijk ook in de wandelgangen. Als het later tegenvalt dan worden de effecten daarvan extra versterkt door én tegenvallende variabelen én de lagere premie-inleg.

Het bovenstaande blijft mijn aandacht houden. Als u wilt lezen waar ik mij verder mee bezig houd dan verwijs ik u graag naar de pagina onafhankelijk pensioenadvies.

Bijgewerkt op 20 maart 2024.